Regulamin sztandarów
Wyciąg z
REGULAMINU SZTANDARÓW
w zakresie dotyczącym Ochotniczych Straży Pożarnych
obowiązującym na podstawie uchwały nr 96/XI/2000
Zarządu Głównego Związku Ochotniczych Straży Pożarnych RP



WSTĘP

Sztandar, dawna chorągiew, stanowi symbol charakteryzujący godność jednoczącą ludzi we wspólnym działaniu dla ogólnego dobra. Chlubne tradycje strażackie wiążą się z odwagą i gotowością do niesienia bezinteresownej pomocy w obliczu zagrożonego zdrowia, życia i mienia.
W okresach szczególnie trudnych dla niepodległości Ojczyzny brać strażacka stawała w jej obronie, dając przykłady głębokiego patriotyzmu. Wypełnianie strażackich powinności wymagało i stale wymaga gotowości do największych poświęceń. Właśnie takie przykłady strażackich postaw są źródłem społecznego uznania i szacunku. Dowodem godności i honoru jakimi szczyci się Ochotnicza Straż Pożarna jest posiadanie sztandaru. Natomiast fakt jego Ufundowania jest wyrazem najwyższego społecznego uznania.

OPIS WZORU SZTANDARU

•    Sztandar składa się z płata, głowicy i drzewca.

•    Płat sztandaru stanowi tkanina w kształcie kwadratu o boku 100 cm, koloru czerwonego (Pantone 485 CO/M100/Y91/KO) po stronie głównej (awers) i niebieskiego (Pantone 286 C100/M60/Y0/K6) po stronie odwrotnej (rewers), obszyta obustronnie wzdłuż obwodu złotą taśmą o szerokości 1,5 cm. Trzy krawędzie płata sztandaru (poza krawędzią przewidzianą do mocowania na drzewcu) obszyte są złotą frędzlą długości 5 cm.

•    Na głównej stronie płata (awersie), symetrycznie w ośrodku umieszczony jest Znak Związku Ochotniczych Straży Pożarnych Rzeczypospolitej Polskiej.

•    Wymiary zewnętrzne znaku Związku OSP RP umieszczonego na awersie sztandaru wynoszą 50 x 50 cm, a wysokość liter napisu wokół godła wynosi 2,5 cm.

•    W górnej części awersu nad Znakiem Związku Ochotniczych Straży Pożarnych Rzeczypospolitej Polskiej umieszczony jest napis: „W SŁUŻBIE”, natomiast w dolnej części pod znakiem Związku OSP RP napis: „OJCZYZNY”. Litery o wysokości 10 cm są w kolorze srebrnym (Pantone 877 CO/MO/YO/K27). Litery zgodne z czcionką Phelvetica Regular.

•    Na odwrotnej stronie płata sztandaru (rewersie) symetrycznie w ośrodku umieszczona jest dewiza obrazująca wizerunek św. Floriana o wysokości 50 cm.

•    Dewizę sztandaru mogą również stanowić stylizowane symbole strażackie (hełm i toporki) z liśćmi laurowymi.

•    Decyzję o wzorze dewizy umieszczonej na rewersie sztandaru podejmuje Ochotnicza Straż Pożarna, której będzie nadawany sztandar.

•    Nad wizerunkiem dewizy umieszcza się nazwę: „OCHOTNICZA STRAŻ POŻARNA”, natomiast pod wizerunkiem nazwę siedziby OSP (miejscowość). W dolnych rogach płata umieszcza się w lewym rok powołania (utworzenia), w prawym rogu rok nadania sztandaru. Nazwy wypisane są literami o wysokości 8 cm (Phelvetica Regular) w kolorze srebrnym (Pantone 877CO/MO/YO/K27).

•    Drzewce sztandaru o długości 255 cm wykonane z drewna toczonego o średnicy 4 cm. Drzewce jest dwudzielne, połączone metalowym gwintowanym złączem. Drzewce sztandaru w górnej części zakończone jest głowicą.

•    Głowicę stanowi metalowa tarcza o średnicy 5 cm w kolorze czerwonym z wytłoczonym hełmem strażackim z toporkami i liśćmi laurowymi. Hełm i liście laurowe w kolorze złotym. Z górnej części tarczy wychodzi płomień o pięciu odgałęzieniach. Toporki i płomień w kolorze srebrnym.

•    Dolny koniec drzewca zakończony jest metalowym okuciem „trzewikiem”. W górnej części drzewca (pod głowicą) znajduje się wkręcane metalowe kółka (ogniwa), które odpowiadają takim samym metalowym kółkom umocowanym na nie obszytym frędzlą brzegu płata sztandaru, które łączy się za pomocą zatyczki w postaci pręta metalowego zakończonego wkręconymi elementami zabezpieczającymi pręt przed wysunięciem.

•    Na drzewcu sztandaru, na wysokości jego płata (100 cm) umieszcza się „gwoździe” małe tabliczki w kształcie tarcz - wskazujące fundatorów sztandaru lub osoby, które swoją obecnością uświetniły uroczystość wręczenia sztandaru. Zgodnie z wolą posiadacza sztandaru „gwoździe” mogą być umieszczone na specjalnej tablicy upamiętniającej wręczenie sztandaru.

WARUNKI NADANIA SZTANDARU

•    Na podstawie złożonego wniosku sztandar nadaje prezydium zarządu wojewódzkiego Ochotniczym Strażom Pożarnym stowarzyszonym w Związku OSP RP.

•    Wniosek o nadanie sztandaru składa nadającemu przyszły posiadacz sztandaru, w terminie sześciu miesięcy przed planowanym wręczeniem.

•    Wniosek o nadanie sztandaru powinien zawierać:
o    nazwę i siedzibę jednostki,
o    osiągnięcia w czasie funkcjonowania jednostki,
o    posiadane odznaczenia i wyróżnienia,
o    informacje o możliwości zapewnienia miejsca do godnego przechowywania sztandaru.

•    Do wniosku należy dołączyć uchwałę zarządu OSP w sprawie o nadanie sztandaru.

•    Nadający sztandar może odmówić jego nadania, między innymi w sytuacji, gdy jego wzór nie będzie odpowiadał regulaminowi.

•    Uprawniony do nadania sztandaru, po akceptacji wniosku wydaje dwustronicowy akt nadania.

•    Wręczenia sztandaru dokonuje Prezes zarządu nadającego sztandar, bądź jego przedstawiciel.

FUNDATOR SZTANDARU

•    Fundatorem sztandaru (przewodniczącym komitetu fundacji sztandaru) może być osoba fizyczna, instytucja lub organizacja, ciesząca się powszechnym szacunkiem.

•    Przyszły posiadacz sztandaru zwraca się do wytypowanej osoby, instytucji lub organizacji o przyjęcie godności fundatora sztandaru.

•    Fundator sztandaru tworzy komitet fundacji sztandaru.

•    Komitet fundacji sztandaru zajmuje się:
o    gromadzeniem funduszy na sztandar,
o    wybiera wykonawcę sztandaru,
o    współuczestniczy w organizowaniu uroczystości wręczenia sztandaru.

OKOLICZNOOECI WRĘCZANIA SZTANDARU

•    Uroczystość wręczania sztandaru powinna być ściśle związana z rocznicą działalności OSP lub stanowić główny element programu Dnia Strażaka.

•    Wręczenie sztandaru powinno być połączone z indywidualnym uhonorowaniem strażaków i osób wspierających ich działalność.

•    Przebieg uroczystości wręczenia sztandaru określa ceremoniał OSP.

ZASADY WYSTĘPOWANIA ZE SZTANDAREM

•    Sztandarowi z rozwiniętym płatem zawsze towarzyszy poczet sztandarowy.

•    Poczet sztandarowy tworzą trzy osoby, w tym:
o    dowódca pocztu sztandarowego,
o    sztandarowy (trzyma sztandar),
o    asystujący.

•    Dowódca pocztu sztandarowego staje z prawej strony, a asystujący z lewej strony sztandarowego.

•    Sztandarowy jako jedyny w składzie pocztu sztandarowego przepasany jest szarfą w barwach związkowych (niebiesko-czerwono-niebieską) o szerokości 10 cm, zakończoną złotymi frędzlami o długości 5 cm. Szarfa noszona jest przez prawe ramię (pod pagonem kurtki mundurowej), po obu stronach ciała do lewego boku, spięta klamrą koloru srebrnego.

•    Ubiór pocztu sztandarowego określa regulamin umundurowania Związku OSP RP.

•    Przyjmując obowiązującą zasadę jednolitości ubioru pocztu sztandarowego i kompanii honorowej (plutonu honorowego) dopuszcza się możliwość ich wystąpienia w odzieży ochronnej z hełmami.

•    Stosowanie innych ubiorów niż wskazane powyżej jest niewłaściwe i powszechnie uznawane jako przykład braku poszanowania należnego sztandarowi.

•    Sztandar należy wyprowadzać z miejsca jego przechowywania w sposób uroczysty, wskazany w ceremoniale OSP.

•    Dopuszcza się przewożenie sztandaru w stanie złożonym (płat zwinięty w rulon na górnej części drzewca) i umieszczonym w pokrowcu.

•    Od momentu rozwinięcia sztandaru (wyjęcie z pokrowca, połączenie dwóch części drzewca i rozwinięcie płata sztandaru), sztandarowi towarzyszy poczet sztandarowy i stosowane są zasady ceremonialne, obowiązujące przy występowaniu ze sztandarem.

WRĘCZANIE SZTANDARU

•    Wręczanie nadanego sztandaru należy organizować zawsze uroczyście, zgodnie z zasadami określonymi w ceremoniale OSP.

PRZECHOWYWANIE SZTANDARU

•    Sztandar należy przechowywać w miejscu zapewniającym zabezpieczenie fizyczne i poszanowanie dla tego symbolu.

•    Właściwym miejscem do przechowywania sztandaru jest sala (izba) tradycji lub świetlica OSP.

•    Sztandar powinien być umieszczony w oszklonej gablocie, zwisający poziomo na górnej części drzewca. Płat sztandaru rozwinięty, stroną zawierającą Znak Związku OSP RP (awers) skierowaną do wnętrza pomieszczenia. Na dnie gabloty umieszcza się dolną część drzewca i szarfę sztandarowego.

POSTĘPOWANIE ZE SZTANDAREM

•    Sztandarowi wymienionemu na nowy należy zapewnić warunki godnego przechowywania.

•    Uchwałą zarządu jednostki, która dotychczas posiadała wymieniany na nowy sztandar, określa się miejsce jego dalszego przechowywania, którym może być:
o    sala tradycji tej jednostki,
o    muzeum pożarnicze,
o    muzeum regionalne lub historyczne.